Ortaokul Türkçe Ders Kitaplarının Kültürel Sembollerin Kullanımı Bağlamında Değerlendirilmesi

Author:

Number of pages: 243-259
Year-Number: 2021-9.1

Abstract

Dil öğretimi aynı zamanda bir millî bilinç oluşturma ve kültürel aktarım etkinliğidir. Türkçenin ana dili olarak öğretimi de öğrencilerin millî ve ahlaki değerlerini destekleyecek en önemli etkinliklerden biridir. Türkçe öğretiminin en temel aracı ders kitaplarıdır. Ders kitapları aynı zamanda kültürel sembolleri de kapsayan öğretim materyalleridir. Dolayısıyla ders kitaplarının taşıdığı nitelikler her yönden önem taşımaktadır. Bu çalışmada ortaokul Türkçe derslerinde kullanılan ders kitapları kültürel sembolleri kapsama nitelikleri bakımından incelenmiştir. Bu çalışmada nitel bir araştırma türlerinden durum çalışması kullanılmıştır. Verilerin toplanmasında nitel araştırma türüne uygun olarak doküman analizi yöntemine başvurulmuştur. Araştırmada elde edilen verilerin çözümlenmesinde içerik analizi kullanılmıştır. Veri analizinin geçerlik ve güvenirliğini artırmak için eş kodlayıcı ile kodlama yapılmıştır. Kodlama yapılırken literatürde genel kabul görmüş sembol tanımı ve sembol olarak değerlendirilebilecek unsurlardan hareket edilmiştir. Araştırmacı ve eş kodlayıcı arasında yüksek düzeyde uyum olduğu belirlenmiştir. Kültürel sembollerin aktarıldığı görsellerin oranlarına bakıldığında kitapların bu doğrultuda orta düzeyde olduğu görülmüştür. Ancak oranlamada birkaç kez tekrar edilmiş görsellerin de değerlendirilmeye alındığı düşünüldüğünde Türkçe ders kitaplarında daha fazla kültürel sembol aktaran görsele yer verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

Abstract

Language teaching is also activity of creating national consciousness and cultural transmission. Teaching Turkish as native language is one of the most important efficiencies to support the students’ national and moral value. The most basic tool of Turkish teaching is text books. Text books are teaching materials including cultural symbols. Therefore, qualities of text books have important in every aspect. In this study text books used in secondary school Turkish lessons have been researched in terms of including quality. A case study, one of the qualitative research types, was used in this study. In the data collection, document analysis method was used in accordance with the qualitative research type. Content analysis was used to analyze the data obtained in the study. In order to increase the validity and reliability of the data analysis, coding was made with a co-encoder. While coding, the definition of symbol generally accepted in the literature and elements that can be evaluated as symbols are taken into consideration. It has been determined that there is a high level of agreement between the researcher and the co-coder. When analyzing rates of visuals transmitted cultural symbols, it is seen that the text books are at the midlevel. But it is concluded that Turkish text books have been required more visuals transmitted cultural symbol.

Keywords