Shakespeare’in Antony and Cleopatra Oyunundaki Anlatı Tekniklerinin Çeviri Göstergebilimi Bakış Açısıyla Çözümlenmesi ve Çevirilerinin Değerlendirilmesi


Bu çalışmanın amacı, Shakesperare’in Antony and Cleopatra oyunundaki anlatı tekniklerini bulmak ve anlatı teknikleri saptanan söylemlerin Türkçe çevirilerinin değerlendirmesini yapmaktır. Bu amaca yönelik olarak, oyunun kaynak metni çeviri göstergebilimi bakış açısıyla anlatı tekniklerini saptamak için çözümlenmiştir. Çeviri değerlendirmesi için, oyunun farklı çevirmenler tarafından yapılmış, her birinin arasında en az on yıl olacak şekilde seçilmiş üç Türkçe çevirisi çalışmaya dahil edilmiştir. Kaynak metnin çözümlemesi sonucunda 30 söylemde anlatı teknikleri saptanmış, ancak çalışmanın amacı dikkate alındığında – kaynak metinde anlatı teknikleri saptanan söylemlerin Türkçe çevirilerini değerlendirmek- sadece erek metinlerin en az birinde anlam dönüşümü saptanan sekiz söylem bu çalışmaya dahil edilmiştir. Diğer 22 söylemin Türkçe çevirilerinde herhangi bir anlam bozucu eğilim saptanmaması sebebiyle o söylemler bu çalışmanın dışında tutulmuştur. Anlatı teknikleri bulunan bu sekiz söylemin dördünde önceleme anlatı tekniği, diğer dördünde ise sona olta atma anlatı tekniği saptanmıştır. Çeviri değerlendirmesi sonuçlarına göre, bu sekiz söylemin üç farklı Türkçe çevirisinde toplam 10 anlam bozucu eğilim saptanmıştır. Bu anlam bozucu eğilimlerin beşi anlamın kaydırılması, biri anlamın aşırı yorumlanması, biri anlamın bozulması, biri anlamın çarpıtılması, biri anlamın parçalanması, biri anlamın yok edilmesi eğilimleri olarak karşımıza çıkmıştır. Bu bulgulardan anlaşılabileceği üzere, yazın çevirmenleri kaynak metnin anlamlamasında çeviri göstergebilimi modelinde öne sürülen çözümleme adımlarını kullanabilir ve çeviride ne tür anlam dönüşümleri oluştuğu hakkında bilgi sahibi olurlar.


Anahtar Kelimeler


Yazın çevirisi, anlatı teknikleri, çeviri göstergebilimi, anlam bozucu eğilimler, çeviri değerlendirmesi.

Yazar: Mesut KULELİ -
Sayfa Sayısı: 190-207
DOI: http://dx.doi.org/10.29228/ijlet.12368
Tam Metin:
International Journal of Languages Education
E-Mail Aboneliği

E-Bülten'e abone olarak güncel haberlerin mailinize gelmesini sağlayabilirsiniz.

© Copyright Asos Eğitim Bilişim Danışmanlık / Akademik İletişim . Tüm Hakları Saklıdır.