İkinci Dil Olarak Türkçe Öğretiminde Söylem Belirleyicilerin Yeri ve Kullanımı

Author:

Year-Number: 2020-8.2
Number of pages: 81-111
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

Söylem belirleyiciler (SB’ler) yazılı ve sözlü söylemi farklı işlevlerle düzenleyen kullanımlardır. Bu çalışmanın amacı SB’lerin ikinci dil olarak Türkçe öğretimindeki yerini ve kullanım çeşitliliğini tespit etmektir. Araştırmanın yöntemi nitel araştırma desenlerinden durum (örnek olay) çalışmasıdır. Araştırma sürecinde üç farklı veri kaynağı kullanılmıştır: Yabancı Dil Olarak Türkçe Öğretim Programı (TÖMER, 2015), Yarı Yapılandırılmış Okutman Görüşme Formu (OGF) ve Yarı Yapılandırılmış Öğrenci Görüşme Formu (ÖGF). Tüm görüşmelerde ses kaydı yapılmıştır. Öğrencilerle yapılan görüşmeler CHAT çeviriyazı formatıyla yazılarak biçimbirimsel olarak kodlanmıştır. Öğrencilerin kullandıkları SB’lerin neler olduğu oluşturulan kod listelerine göre CLAN programı ile hesaplanmıştır. Araştırma sonucunda öğretim programında (TÖMER, 2015) ve derslerde SB’lere doğrudan yer verilmediği, 5 okutmandan 3 tanesinin bu kavramdan haberdar olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin akıcılığı sağlamak için bazı sesleri ve kelimeleri (ee, ıı, şey gibi ) sıklıkla SB olarak kullandıkları gözlenmiştir. Bununla birlikte, bazı öğrencilerin kendi dillerinde de olan SB’leri (hem Arapçada hem de Türkçede olan şey, yani gibi) Türkçe konuşurken sıklıkla kullandıkları görülmektedir. Araştırma sonucunda ikinci dil olarak Türkçe derslerinde konuşma dili yapılarına ve bunların işlevlerine yer verilmesi önerilmektedir.

Keywords

Abstract

Discourse Markers (DMs) are uses which organizes the written and spoken discourse with different functions. The aim of this study is to determine the place and usage diversity of DMs in teaching Turkish as a second language (TSL). The method of the study is a case study, a qualitative research designs. Three different data collection tools were used in the research process: Teaching Turkish as a Foreign Language Curriculum (TÖMER, 2015), Semi-Structured Lecturer Interview Form (LIF), Semi-Structured Student Interview Form (SIF). All interviews were recorded. Student interviews were transcribed in CHAT format and coded morphologically. DMs used by the students were calculated using CLAN program based by the code list. As a result of the research, it was concluded that DMs are not directly included in the curriculum (TÖMER, 2015) and courses, and only three out of five lecturers are aware of this concept. It was observed that students often use some sounds and words (such as “ee”, “ıı”, “şey”) as DMs to ensure fluency. However, it was seen that some students often use DMs like ”şey” and “yani” which exists both in their first and second languages (Arabic and Turkish), when they speak Turkish. As a result of the research, it is recommended to include spoken language structures and their functions in TSL classes.

Keywords