BALAD (BALLADA) TÜRÜ VE GAGAUZ EDEBİYATINA YANSIMASI

Author:

Year-Number: 2022-10.3
Number of pages: 107-114
Mendeley EndNote Alıntı Yap

Abstract

Balad (ballada), Batı (Avrupa) edebiyatlarında geçmişi Orta Çağ’a kadar giden ve danslar eşliğinde söylenen, kendine özgü bir nazım şekli olan, duygusal yönü ağır basan lirik bir şiir türüdür. Bir hikâyesi bulunan bu lirik şiirler, dini, satirik, trajik konular gibi birçok konuyu içermektedir. İşlediği konularla, biçimiyle ve olayları anlatımındaki yalınlığı ile baladlar, dinleyiciyi ahlaki ve ruhi bir ortama taşırlar ve onları duygularıyla baş başa bırakırlar. Genel olarak bakıldığında baladların olayları güçlü bir trajedi ile verdiği, bunun da dinleyicide derin izler bıraktığı söylenebilir.
Batı (Avrupa) halklarının edebiyatında görülen bu şiir türünün Türk Dünyası edebiyatları içerisinde en belirgin örneklerinden birini yine Balkanlar’da yaşayan Türk boylarından olan Gagauz Türkleri’nin sözlü edebiyatlarında görülmektedir. 1970-1990 yılları arasında Gagauz köylerinde derlemeler yapan M. A. Durbaylo bu derlemeleri “Ballada Türküleri” adıyla kitaplaştırmıştır. Şekil unsurları bakımından diğer Balkan halklarının baladlarına benzerlik gösteren Gagauz baladlarının da diğer halkların baladları gibi lirik-epik özellikler taşıyan trajik türküler olduğu görülmektedir.
Bu çalışmanın amacı balad şiir türü ile ilgili genel bilgiler vermek ve bu şiir türünün Gagauz baladları ile benzerliklerinin altını çizmektir. Çalışmada, baladın tanımı yapılmakta; tarihçesi ve türleri ile ilgili bilgi verilmekte; balad türü ile ilgili yapılan çalışmalardan bahsedilmektedir. Son olarak baladın Gagauz edebiyatı üzerine yansımaları hakkında bilgi verilmekte ve Gagauz baladları ile ilgili benzerlikler ortaya konulmaktadır.

Keywords

Abstract

The ballad (ballada) is a lyrical type of poetry with a unique verse form in Western (European) literature that goes back to the Middle Ages and is sung accompanied by dances. These lyric poems, which have a story, include many subjects such as religious, satirical and tragic subjects. Ballads, with their subject matter, style and simplicity in narrating events, carry the audience to a moral and spiritual environment and leave them alone with their emotions. In general, it can be said that ballads present the events with a strong tragedy, and this leaves deep impressions on the listener.
One of the most distinctive examples of this type of poetry, which is seen in the literature of Western (European) peoples, is seen in the oral literature of the Gagauz Turks, one of the Turkish tribes living in the Balkans. M. A. Durbaylo, who made compilations in Gagauz villages between 1970-1990, published these compilations as a book under the name of “Ballada Folk Songs”. It is seen that Gagauz ballads, which are similar to ballads of other Balkan peoples in terms of form elements, are tragic folk songs with lyric-epic features like ballads of other peoples.
The aim of this study is to give general information about the ballad poem genre and to underline the similarities of this poem type with Gagauz ballads. In this study, the definition of the ballad is made, information about its history and types is given, and the studies on the ballad type are mentioned. Finally, information is given about the reflections of ballad on Gagauz literature and similarities with Gagauz ballads are presented.

Keywords